Close Menu
    Facebook X (Twitter) Telegram WhatsApp
    Facebook X (Twitter) Telegram WhatsApp Instagram Pinterest YouTube TikTok
    • انتخاب زبان
      • پښتو
      • English
      • العربیة
    • صفحۀ اصلی
    • تحلیل روز
    • اسلام
      • پیامبر اسلام ﷺ
      • قرآن کریم
      • مسلمان
      • عقیده
      • ایمان
      • عبادات
      • معاملات
      • فقه
      • جهاد
      • سیمای اسلام
      • اقتصاد اسلامی
      • مدیریت اسلامی
      • ثقافت اسلامی
      • تصوف
      • جنایات
      • ممنوعیت‌ها
      • تفسیر مهاجر
    • ادیان
      • یهودیت
      • مسیحیت
      • بودائیت
      • هندویزم
      • زرتشتی
      • شیطان پرستی
      • کنفوسیوس
    • نظریات
      • الحاد
      • سیکولاریسم
      • لیبرالیسم
      • سوسیالیسم
      • کمونیسم
      • دموکراسی
      • کپتالیسم
      • فدرالیسم
      • فاشیسم
      • فیمنیسم
      • مارکسیسم
      • نشنالیسم
      • استعمار
      • مکتب فرانکفورت
      • ساینتولوژی
      • اومانیزم
      • فراماسونری
    • فتن
      • فرقۀ معتزله
      • فرقۀ مرجئه
      • فرقۀ جهمیه
      • فتنه خوارج
      • فتنه روافض
      • فتنه استشراق
      • فتنه غامدیت
      • فتنه قادیانیت
      • فرقۀ قدریه
      • فرقۀ کرامیه
      • دجال
    • عظماء‌ الأمة
      • اصحاب کرام
        • حضرت ابوبکر صدیق رضی‌الله‌عنه
        • حضرت عمر فاروق رضی‌الله‌عنه
        • حضرت عثمان رضی‌الله‌عنه
        • حضرت علی رضی‌الله‌عنه
        • حضرت خالد بن ولید رضی‌الله‌عنه
        • حضرت فیروز دیلمی رضی‌الله‌عنه
        • حضرت عبدالله ابن زبیر رضی‌الله‌عنه
      • امهات المؤمنین
      • علماء اسلام
        • علامه سید ابوالحسن ندوی رحمه‌الله‌
        • امام اعظم ابو حنیفه رحمه‌الله
        • امام بخاری رحمه‌الله
        • امام ترمذی رحمه‌الله
        • امام غزالی رحمه‌الله
        • شاه ولی‌الله دهلوی رحمه‌الله
        • سید جمال الدین افغان
        • مولانا جلال الدین بلخی رومی رحمه‌الله
      • حکماء مسلمان
        • سلطان صلاح الدین ایوبی رحمه‌الله
        • عمر بن عبدالعزیز رحمه‌الله
        • سلطان یوسف بن تاشفین رحمه‌الله
      • ساینس دانان اسلام
    • تهذیب و تمدن
      • تمدن اسلامی
      • تمدن‌های شرق و غرب
      • رد پای تاریخ
    • متنوع
      • پیام رمضانی
      • نور و تاریکی
      • گزارش‌ها
    • کتابخانه
    • موسوعه احادیث
    • موسوعه اقوال علمای برجسته
    Facebook X (Twitter) Telegram WhatsApp Instagram Pinterest YouTube TikTok
    کلمات فارسیکلمات فارسی
    شما درHome»اسلام»نیروی عقل و قلمرو آن (بخش چهارم)
    اسلام

    نیروی عقل و قلمرو آن (بخش چهارم)

    محمد فاتحBy محمد فاتحیک _22 _سپتامبر _2024AH 22-9-2024ADبدون دیدگاه2 Mins Read
    اشتراک گذاری Facebook Twitter Telegram WhatsApp
    اشتراک گذاری
    Facebook Twitter Telegram Email WhatsApp

    نویسنده: شکران احمدی

    قلمرو قدرت عقل

    همان‌گونه که کارایی حواس پنج‌گانه نامحدود (Unlimited) نیست، بلکه در یک حد به پایان می‌رسد، قلمرو قدرت (Jurisdiction) عقل نیز نامحدود (Unlimited) نیست. عقل نیز تا یک حد کارایی دارد و انسان را راهنمایی می‌کند؛ ولی اگر بخواهیم فراتر از محدودۀ عقل از آن استفاده کنیم، جواب درستی نمی‌دهد و انسان را راهنمایی نمی‌کند.
    آنجا که جولان عقل به پایان می‌رسد، خداوند وسیلۀ سومی برای شناخت اشیاء عطاء فرموده است و آن آموزش آسمانی و «وحی الهی» است. کارایی این سبب از جایی شروع می‌شود که کاربرد عقل به پایان می‌رسد. ازاین‌رو استفاده از عقل، در حوزۀ عمل وحی الهی، مانند این است که برای دیدن، گوش را به کار ببریم، برای شنیدن از چشم استفاده کنیم.
    هرگز این به این معنی نیست که عقل بیهوده است، بلکه عقل در حوزۀ عمل خود (Jurisdiction) کارایی دارد. اگر بخواهیم بیرون از دایرۀ عملش، از آن استفاده کنیم مانند این است که کسی خواسته باشد با چشم و گوش ببوید.

    فرق اسلام و مادی‌گرایی

    فرق بین اسلام و یک نظام مادی‌گرا این است که نظام مادی‌گرا پس از استفاده از دو وسیلۀ قبلی کسب علم (حواس و عقل)، بازمی‌ایستد. آن‌ها می‌گویند: «انسان وسیلۀ سومی برای کسب علم ندارد، فقط چشم، گوش، بینی و عقل ما وجود خارجی دارند و برتر از این، وسیله‌ای نیست.» اسلام می‌گوید: «همراه با این اسباب، سبب دیگری نزد شما وجود دارد و آن وحی الهی است.»
    حال باید ببینیم که این ادعای اسلام که تمام امور با عقل روشن نمی‌شوند؛ بلکه نیاز به راهنمایی آسمانی، وحی الهی، پیامبران، رسل و کتاب‌های آسمانی داریم، در عصر حاضر تا چه حد درست است؟
    بر جهان امروزی عقل‌گرایی یا فلسفۀ عقلانی(Rationalism)  حکم‌فرماست و گفته می‌شود: «هر چیز را بر ترازوی عقل گذارده و پس از تشخیص، آن را اختیار می‌کنیم»؛ اما عقل دارای یک فرمول (Formula) و اصل (Principle) مستحکم نیست که وجهۀ تصدیق جهانی داشته باشد و بشریت آن را قبول (Universal Truth) داشته باشد. به‌وسیلۀ آن برای خوبی و بدی خود یک معیار تجویز نماید، چه چیز خوب است؟ چه چیز بد است؟ چه چیزی اختیار کنیم؟ از کدام چیز بپرهیزیم؟ هرگاه این تصمیم را به عقل واگذار می‌کنید، تاریخ را بررسی نمایید، در آنجا می‌بینید که این عقل، انسان را بیش ‌از اندازه فریب داده است. اگر عقل را آزاد بگذاریم، انسان را از کجا به کجا می‎رساند. برای این منظور چند مثال تاریخی را تقدیم می‌کنم.
    ادامه دارد…
    بخش قبلی
    Share. Facebook Twitter Email Telegram WhatsApp Copy Link
    محمد فاتح

    Related Posts

    اقوال علما | پند مرگ 8

    شنبه _24 _آکتوبر _2026AH 24-10-2026AD

    حدیث روز | عدالت میان فرزندان 11

    شنبه _24 _آکتوبر _2026AH 24-10-2026AD

    حدیث روز | حفاظت راز 10

    پنج _22 _آکتوبر _2026AH 22-10-2026AD
    Leave A Reply Cancel Reply

    از دست ندهید

    الگوی تربیت الهی در خانواده انبیا‌‌ علیهم‌السلام | بخش: 157

    شهید حجاب و عفت | بخش: 10

    الگوی تربیت الهی در خانواده انبیا‌‌ علیهم‌السلام | بخش: 156

    مقتداء {امام اعظم أبوحنیفة رحمه الله} | بخش: 57

    ما را در صفحات مجازی دنبال کنید
    • Facebook
    • Twitter
    • Instagram
    • Telegram
    • WhatsApp
    در باره کلمات

    اداره‌ی علمی و تحقیقاتی(کلمات) یک اداره‌ی دَعَوی اهل سنت و الجماعت بوده که به‌طور مستقل، در راستای ترویج ارزش‌های ناب اسلامی، تحقق اهداف رفیع شریعت مقدس اسلام، مبارزه با تهاجم فرهنگی غرب، اعلای کلمة الله و بیداری امت اسلامی فعالیت می‌نماید.
    این اداره که از جانب خیرین و تجار مسلمان حمایت می‌شود، از عموم مسلمانان تقاضای هم‌کاری همه جانبه را دارد.

    نشرات مشهور

    فرهنگ مطالعه؛ چالش‌ها و راهکارها

    شنبه _30 _سپتامبر _2023AH 30-9-2023AD

    اقتصاد اسلامی | بخش 3

    یک _1 _آکتوبر _2023AH 1-10-2023AD

    اقتصاد اسلامی | بخش 4

    یک _1 _آکتوبر _2023AH 1-10-2023AD
    کلمات را در صفحات مجازی [دنبال کنید]
    • Facebook
    • Twitter
    • YouTube
    • Telegram
    • Instagram
    • WhatsApp
    • Pinterest
    جمله حقوق برای اداره کلمات محفوظ است
    • صفحه اصلی
    • تحلیل روز
    • عظماء‌ الأمة
    • کتابخانه

    Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.